ОМАР Хайям

PDFПечатьE-mail

Омар Хайям

 

***

Вайн дахарх ойланаш ас дукха йи.

Доллучух кхии со, дерриг а зий.

Дуьненахь со кхиъна цхьа а хьакъ дацар! –

ТIаьххьара со кхиъна хьакъ12 ду сан и.

 

***

Дуьненех тоьллачу кху дуьненахь

Со, Iемаш, къанвели пхьеран пхьалгIахь.

Iаба ца воллу сох пхьалгIан да – дахар.

Пхьеран дарж сох тешо вац и дагахь.

 

Обновлено 01.03.2018 16:07 | Автор: Administrator 01.02.2018 11:52


 

Лаьмнийн хIайкал

PDFПечатьE-mail

Суьйра-Корта

II- корта

(Т1аьхье. Юьхь еша №9-11 журналашкахь)

 

БIаьстенна хьастаделла, бодделлачу лаьттах буса сахиллалц декхна хIуо, тIуналлах тIанк-аьлла дуьзна, дистина, дахкарлахь гIаьттина, юха мархашка дирзира.

Лаьмнашкара ловзабаьлла схьакерчинчу махо, хIуп аьлча санна, генна малхбузехьа агIор лаьхкира парталъевлла мархаш, комаьршша лаьтта тIе йовха зIаьнарш яржо рагI лаьцначу малхана маршо а йоккхуш.

Кирхьанна тIехьа лачкъийна латтийна, хIинцца гучудаьккхинчу нускалх терра, туй тесна бен хьожур воцуш, Iаламан исбаьхьа сурт, серладолуш, дIахIоьттира.

Хан-гIале – нахийн дуьненан дега юккъе боьдучу некъан ков.

Юькъачу хьаннаша корсбина*(9) лекха ши лам, чIапломана чарташ санна, богIабелла лаьтта. Суьйра-Корта олу цаьршиннах.

Басеш, тогIеш, Iаннаш.

Iаламо шен исбаьхьчу бустамех маша бузуш кхелина къилбаседе тулгIенах сеттачу Теркан-дукъа тIе кхаччалц схьаеллало. Къилбехьа буьрса бода хилла лаьмнаш ду – Iаламо доьттина тIулган пенаш. Уьш иэшийна, царна тIехула ваьлла бен, тIедахьалур дац мостагIчунна шен къиза куьг оцу лаьмнийн хьомсарчу берашна – нахашна.

Хан-гIала, Суьйра-Корта…

Историн дукха агIонаш листаелла кхузахь.

Уггаре а дуьне дезачу хенахь хийла къонахчунна Iожалла карийна хIокху арен тIехь, буьрсачу гIопан пенашкахь. ПIелг биллал меттиг яц цIий Iаноза, цхьа а тIулг, тарх, дитт дац бIаьхойн шовкъе кхайкхар, луьрачу чевно Iовжийна шийла мохь, Iожаллин тIаьххьара шабар-шибар шеца дIахудаза.

Хан-гIалин да хила кадаьллачо, шеко йоццуш, ала тарлора – хIокху исбаьхьчу, къармазечу мехкан да ша хилар.

Суьйра-Коьртан мокхаза ши корта туьраца дIатесначун – оцу къармазечу мехкан къармазечу берашка корта таIабайтар дара, горахIоттор.

Амма иза а, я важа а кхочушдаделла цхьа а вац.

Кхин да ца оьшу хIокху лаьмнашна а, ненан майра ца оьшу оцу берашна а. ХIара мохк буьрса бу мостагIчунна, кхайкхаза веанчу хьешана. Амма шен акхачу маршонехь ша аьрха кхиийначу берашна – комаьрша, токхе, беркате.

Тахана дахарца кхехкаш ю гIап.

Обновлено 01.03.2018 16:08 | Автор: Administrator 01.02.2018 11:50

   

Делера салам-маршалла хуьлда цунна Мухьаммад-Пайхамар дуьнен чу ваьлла денна лерина!

PDFПечатьE-mail

ЭЛЧАНАН ХАЗА ГIИЛЛАКХАШ

Шех тера кхин цхьа а хир воцуш, комаьрша хилла Делан Элча: шега дехначу хIуманна цкъа а хIан-хIа аьлла дац цо. Массо а нахал комаьрша хилла иза, къаьсттина чIогIа Рамазан баттахь а волуш.

Цхьана стага шега дехча, шина лома юккъера жа дIаделла цо. ТIаккха оцу стага, шен махка дIа а вахана, аьлла: «ХIай нах, имадиллийша, боккъал, Мухьаммад, къоьллех ца кхоьруш, совгIат луш ма ву».

Масийттанна цхьацца бIе эмкал елла хилла цо.

Цхьана дийнахь иза волчу деана дезткъе итт эзар дирхIам (дато ахча). Черта тIе охьадиллина, иза декъа хIоьттина Элча (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна), ахча кхачадаллалц доьхушверг цхьа а юха ца тоьхна цо.

Цхьана дийнахь Бахрейн бохучу махкара ахча деана Элчанна. Цо аьлла: «Охьадилла». Мухьаммад волчу деанчух уггар дукха ахча а хилла иза. АллахIан Элча, оцу ахчане дIа а ца хьожуш, маьждиге дIавахана. ТIаккха, ламаз дина ша ваьлча, схьа а веана, улло охьа а хиъна, шена схьа мел гиначунна дIадоькъуш хилла. Хьала а ца гIаьттина (Делера къинхетам а, маршо а хиларг), хьашто мел йолчунна иза дерриге а декъна валлалц.

 

ХЬЕКЪАЛЕ ЭЛЧА

Элчанан (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) дийцарийн, цо лелийначу гIуллакхийн, цуьнгахь хиллачу Iилманан ойла йича, яздан а, деша а хууш воццушехь, жайнаш дешна а воццушехь, хьуьжарехь Іамийна а воццушехь – шеко юссур яц иза массарал кхетам болуш ву аьлча, массарал хьекъал долуш ву аьлча. Тамаш а бац. Шен уммат нийсачу новкъа ма даьккхина цо, оцу умматах болу нах ша дукхавезаш, шех баккхийбеш, шех Делан дуьхьа шайн синош а, догIмаш а дIалур долчу хьолехь кхиъна уьш дIахIитталц.

 

ЭЛЧА ДУКХАВЕЗАР

Ухьудан гIазотехь ансарех йолчу цхьана зудчун да а, ваша а, цIийнда а вийна хилла. Шега иштта хабар кхаьчча, аьлла цо: «Делан Элчано хIун дина техьа?». Цара аьлла: «Далла хастам бу, хьуна дукхавезаш ма-хиллара (могуш-маьрша) ву-кха иза». Цо аьлла: «Схьагайтийша суна иза, цуьнга хьожур яра-кх со». ТIаккха шена иза (Делера къинхетам а, маршо а хуьлда цунна) гича, цо аьлла: «Берриге бала хьо гинчул тIаьхьа жимбели-кх суна, хIай Делан Элча».

 

Обновлено 01.03.2018 16:17 | Автор: Administrator 15.12.2017 05:00

   

ДАКАЕВ Са1идбекГуьйренан суьйренаш

PDFПечатьE-mail

ДАКАЕВ Са1идбек

 

Даьгна г1ора кхачадой,

Де, сахедий, лацало.

Даг чу 1уьйду гуьйрено

Сингаттаме суьйренаш.

 

Дерзан ладарш 1ийдалуш,

Коран б1аьргех хьекхалуш,

Мохо г1одах туьйсуш ка,

Ч1анадаьлла леста га.

 

Стиглан тхевнах хьерчаеш,

Мокха тулг1еш керчаеш,

Карзахъевлла къийсалуш,

Мархаш вовшех тийсало.

 

Кертахь стоьмийн бешара

Олхазарийн эшарш а,

Тийналло пха хадийна,

Лекъна, мукъам 1адийна.

 

Сагатдинчу ойлано

Гатбина шен шалха гуо –

Даг чу 1уьйду гуьйрено

Б1аьргаш муьста суьйренаш.

Обновлено 25.04.2018 20:09 | Автор: Administrator 27.11.2017 06:35

   

Ломахь гуьйре

PDFПечатьE-mail

Муртазов 1адлан

 

Ломахь гуьйре хьалхе юлу,

Дерриг хьулдан оьгу г1аш.

Хьаннаш сихха хераюьйлу,

Туьгуш яц тен къийгийн г1ар.

Мархийн юрг1анаш т1еуьйзуш,

Лаьмнаш дахкарлахь д1адов,

Цацах санна дерз ду луьйсуш,

Шеллуш хеба «т1ерлойн б1ов».

Хезаш дац кхин дека хьоза,

Иллин мукъам озабеш,

Ткъа г1арг1улийн жуттан аьзнаш

Дека г1ийла узам беш.

Дерз а 1енош, мархийн г1ера

1аьршахь некъ бан йолало,

Оццул боккха текхош кхера,

Органо 1ин декадо.

Ломахь гуьйре хьалххе юлу,

Дерриг хьулдеш, оьгу г1аш,

Дерзо дерриг, дерриг кхулу.

Туьгуш яц-кха шовдан г1ар.

Обновлено 25.04.2018 20:09 | Автор: Administrator 27.11.2017 06:34

   

Страница 5 из 7

Яндекс.Метрика