Проза

Шен цӀа – цӀен цӀа

PDFПечатьE-mail

Обновлено 01.02.2019 07:26 Автор: Administrator 01.02.2019 07:22

Dajmehkah-g1enash222 1

 

                                                                                            АХМАДОВ Муса

 

Шен цӀа – цӀен цӀа

Трагикомеди

 

Дакъалоцурш:


Куьйра

Хьайдарбек

Китайхо

Китайхочун гӀоьнча

Хеда – гочдархо

Францин Ӏедалан стаг

Францин Ӏедалан зуда

Эмигрант Авалу

Къу

Мирей – француженка, йоккха стаг

Жанета – нохчийн зуда

Майрбек ­­­– Норвегера нохчи

Юрий Борисович – Соьлжа-гӀалин хилла вахархо, художник

Зуда – турист

Художник  Монмантрера

Дардан – албанхо

Шихмирза – урамера жухӀург

Супермаркетан йохкархо

Ӏусман – супермаркетан секьюрити

Арара  йохкархо

Корреспондент

Оператор

I полицхо

II полицхо

Ӏ кӀант – эмигрант

2 кӀант – эмигрант

3 кӀант – эмигрант 

Пондарча Франсуа

Митинган декъашхой, нах

Лом-Ӏела – нохчийн илланча


 

1 сурт

   ( Аэропорт. Диспетчеран аз хеза. Гучуволу Куьйра шен карахь ша дехкина  суьрташ а долуш)

      Диспетчеран аз. Levol  Moscou-Paris. L’ avion a atterri à l'Aéroport international Orly.

Куьйра. Париж!.. Мел тӀаьхьа а схьа-м кхечи со кхуза. ХӀара ду-кх иза, хьежош кхиссина топ цкъа мацца а дӀакхета бохург. Сан топ а дӀакхийти… Со Парижехь ву! Цкъа Хьайдарбеке тильпон тоха еза…… Алу, Хьайдарбек солом Ӏалайкум… Схьакхаьчна, дуккха хала а кхочуш… ХӀинца ас хӀун дан деза?.. Ӏедал тӀе а вахана, сдаться дан?… Ахь хӀун дуьйцу, со тӀам тӀе веана-м вац, сдаться дан…?! Мича дӀавола боху ахь? Лувр йолчу? И мичахь ю? Дика ду, цигахь вовшахкхетер вайша.  Такси! Такси!

 

СИНПАРГIАТО

PDFПечатьE-mail

Обновлено 01.02.2019 07:27 Автор: Administrator 01.02.2019 07:13

Старики

Кацаев Сайд-Хьасан

 

 

ХАЛКЪАН ДИЙЦАРШ

 

 

СИНПАРГIАТО

 

Цхьа стаг шен говзалла кIантана а дIаяла гIерташ хилла, сискал яккха, ваха а атта хир ду хьуна, бохуш. Цуьнан говзалла – къоладар хилла. Оцу балхана чIогIа резавоцу кIант, дена дан хIума доцуш Iаш хилла. Делах кхоьруш, ламаз, марха а долуш кхиъна иза.

Цкъа луларчу юьртахь сту хаабелла, и лачкъо кечвелла къу. Шеца кIант а вига сацам бина цо. Шениг ца деш шен да Iийрвоций хууш, стеран да муьлхачу юьртахь, муьлхачу урамехь Iаш ву къастийна кIанта. ТIаккха, шен дена ца хоуьйтуш, цу стагана тIе а вахана, цуьнца мах бина цо, дIабига ша тIаьхьо вогIур ву, аьлла.

 
 

ДЕШХЬАЛХЕНАН МЕТТА

PDFПечатьE-mail

Обновлено 28.01.2019 08:09 Автор: Administrator 28.01.2019 08:05

Гуржи

Гадаев Мохьмад-Салахь

ГУРЖИ

Повесть

ДЕШХЬАЛХЕНАН МЕТТА

 

Дагахь кхоьллина а доцуш, билггал хилла долу хӀуманаш ду кху тӀехь дуьйцуш дерш. Уьш бераллехь хилла хӀуманаш долу дела, берашна дуьйцуш а ду, баккхийчарел а дика бераш кхетар дуйла хууш.

Бакъду, дерриш а-м кхетар дац бераш. Хьайбанашца, жӀаьлешца, цицигашца доттагӀалла ду дуьйцуш дерг. Цхьадолу бераш и тайпа доттагӀалла девзаш дац. Мелхо а, «мостагӀалла» ду церан жӀаьлешца, цицигашца, хьайбанашца, олхазаршца. Хьозанан бен бохош, цициг лазош, жӀаьла Ӏехош, цунна къайлаха тӀулг-гӀорза тухуш сакъерало церан. Къиза дегнаш хилар ду иза. Къиза дог – вон дог ду. Воккха хилча а, иштта вон дуьсуш хуьлу и тайпа бераш. Дукха хьолахь. Бакъду, воккха хилча «лачкъо» хьийзадо шен вон дог. Нахана гучохь «культурни» хила а гӀерташ. Амма берахьлера деган къизалла, д1а ца яьккхина къизалла, гуттаренна а юьсуш ю.

И деган къизалла (деган волла) ян а йоцуш, xlopa а садолчу хӀуманах хета къа а долуш, бецан хелиган а бан тӀалам а болуш долчу берашна девзар ду дуьйцуш долу доттагӀалла. Амма цхьа кхин ду: хьайбанашца, жӀаьлешца, цицигашца, олхазаршца доттагӀалла хир дац моьттуш долу бераш нисдала тарло къинхетаме дегнаш долчарлахь а. Баккхийнаш а хуьлу и моьттуш. КӀезиг а ца хуьлуш. Ткъа иза деган къизалла а йоцуш, доттагӀалла таса цахааро хӀоттош сурт ду.

 
 

Берсин леламаш

PDFПечатьE-mail

Обновлено 16.01.2019 08:30 Автор: Administrator 16.01.2019 08:20

ac80428bd358

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                             Закриев Ӏийса

Берсин леламаш

(туьйра)

 

Берс ишколе ваха аравелира. ПхоьалгӀачу классехь вара иза. Цуьнан гихь керла тӀоьрмиг бара. Цул хьалха хилларг шен классера Ӏаьрбица эвла йисте буьрканах ловза ваханчохь байнера. Нанас билггал дов дийр долуш дара, ткъа дадас аьшпаш боьттича я гӀиллакхехь доцург далийтича бен таӀзар ца дора. ТӀелхигаш бахьанехь – хӀетте а. Амма Берсина билггал ца хаьара, тӀоьрмиг байар дас муха туьдур ду – доьналлех вохар я тӀелхигах хазахетавалар. Цундела геннара къамел долийра цо:

– Дада, суна селхана хӀун хилира хаьий хьуна?

– Ахь дийцича, хуур ду-кх.

– Цхьа йоккха стаг кхийтира сох, ишколера цӀа вогӀуш. Дукха къена йолуш, букар а таьӀна, мара лаьттах кхеташ боллура цуьнан. Буйнара гӀаж луьйзуш, хала йогӀура иза. Вукха буйнахь цхьа тиша тӀоьрмиг бара, чохь бепиг а долуш. Цо соьга элира: «КӀант, ма хаза бу хьан тӀоьрмиг, суна лохьа иза – юург чохь лело». ТӀаккха ас бабина дӀабелира-кх. ХӀумма а дуй, дада?

 
 

Ден хьехамашца еха со…

PDFПечатьE-mail

Обновлено 16.01.2019 08:16 Автор: Administrator 16.01.2019 08:06

IMG 9427

ИСРАИЛОВА ЛУИЗА

 

Ден хьехамашца еха со…

/Эссе/

Дада, тӀекхечи-кх хьо вина де а!..  Ма чӀогӀа лиънера суна  цхьа мерзачу дешнех юьйцина кочар Хьуна кечъян... Амма юха а байташкахь ца хили сан Хьоьга болу безам бийцар... Цунах дийца дешнаш  цатоарна а кхоьру со ... 

Муьлххачу а йоьӀан озабезам дега хуьлуш бу...  Ненах къахета, ткъа озабезам – дега. Иштта сан а... Бакъдерг аьлча, дагахь алсам Хьан хьехарш лаьттиний-те, олий а, хета...  Диц ца ло суна: мацах цкъа балхара цӀа вогӀуш волчу Хьуна мел генара гинера вайн гергарчу Зураана тӀехула куьг доккхуш, со мараэккхар...  ТӀаккха Ахь, хьуо охьа а тоӀуш,  воккхачунна мараэккхаран кеп гайтар хӀинца а дагара ца долу суна.  Ткъа  гоьллелц хатташ биттина, ас охьаехкинчу эткашка хьажа Ахь со, мохь тоьхна, араяккхар а ма-дарра догӀу дага. Цу хенахь суна хууш а ма дацара " мел боккха хатт хиларх, мачаш къегина хуьлу Ӏабдул-Хьамид" хьо вуй.  Суна-м, тхайний бен, хьо иштта дукха ца веза моьттура...  ТӀаьхь-тӀаьхьа хийрачу наха а Хьох дуьйцучу хазачу хабарша, Хьан дикачу гӀуллакхаша суна эхь хоьтуьйту...  Ишттачу ден  йоӀ хила хьакъ ярий-те со олий... Ткъа сан дагна дукхаезачу доттагӀчо: "Луиза, оцу ден йоӀ йолу хьо, Ӏилманча цахилар-м нийса а дац хьуна", – сайга аьлча, сайна хилла там бийциний ас Хьоьга? Хийламмо "Хьан да ву и??? Ма чӀогӀа Дех тера догӀуш ду хьан аматаш", – аьлча.... ца олу ас тӀаккха....Я ала ас? Суна сол ирсе ма ца хета цхьа а!

 
 

Страница 3 из 48

Яндекс.Метрика